Diagnoza autyzmu u dorosłych Warszawa

Diagnoza spektrum autyzmu u dorosłych ZINTEGROWANI Centrum Diagnozy i Terapii

Diagnoza spektrum autyzmu u dorosłych pozwala lepiej zrozumieć sposób funkcjonowania, który często towarzyszy danej osobie od dzieciństwa, choć przez wiele lat mógł pozostawać nierozpoznany. Dotyczy to szczególnie osób, które nauczyły się dostosowywać do oczekiwań otoczenia, maskować swoje trudności lub wypracowały strategie pozwalające im dobrze funkcjonować w życiu zawodowym i społecznym.

Do diagnozy autyzmu w dorosłości często zgłaszają się osoby, które od dawna mają poczucie, że funkcjonują inaczej niż większość ludzi, a kontakty społeczne, zmiany, nadmiar bodźców czy konieczność dostosowywania się do różnych sytuacji wymagają od nich znacznie większego wysiłku.

W Centrum Diagnozy i Terapii ZINTEGROWANI w Warszawie prowadzimy diagnozę spektrum autyzmu u osób dorosłych, obejmującą szczegółowy wywiad diagnostyczny, badanie ADOS-2 oraz diagnozę różnicową.

Kiedy warto rozważyć diagnozę autyzmu u osoby dorosłej?

Warto rozważyć konsultację diagnostyczną, jeżeli obserwujesz u siebie m.in.:

trudności w nawiązywaniu lub podtrzymywaniu relacji,
trudność w rozumieniu niepisanych zasad społecznych, intencji innych osób, ironii lub komunikatów niebezpośrednich,
poczucie konieczności „uczenia się” zachowań społecznych i świadomego kontrolowania swojego sposobu zachowania,
potrzebę przewidywalności, stałości i określonych schematów działania,
silny dyskomfort związany z niespodziewanymi zmianami,
intensywne lub bardzo angażujące zainteresowania,
dużą wrażliwość na dźwięki, światło, zapachy, dotyk lub inne bodźce,
szybkie przeciążenie w sytuacjach społecznych lub miejscach, w których występuje wiele bodźców,
potrzebę odpoczynku i wyciszenia po kontaktach z innymi ludźmi,
trudności w rozpoznawaniu, nazywaniu lub komunikowaniu własnych emocji i potrzeb,
poczucie „odgrywania roli” w sytuacjach społecznych.

Nie każda osoba w spektrum doświadcza wszystkich wymienionych trudności. Objawy spektrum autyzmu u dorosłych mogą być bardzo zróżnicowane, dlatego diagnoza zawsze powinna uwzględniać indywidualną historię rozwoju oraz aktualny sposób funkcjonowania danej osoby.

Jak może wyglądać spektrum autyzmu u dorosłych?

U części osób cechy spektrum autyzmu są widoczne już od dzieciństwa. U innych przez wiele lat pozostają niezauważone.

Dorosła osoba może posiadać wypracowane strategie pozwalające jej funkcjonować w pracy, budować związki, utrzymywać kontakty społeczne i realizować codzienne obowiązki. Nie oznacza to jednak, że takie funkcjonowanie nie wiąże się ze znacznym wysiłkiem.

Szczególne znaczenie ma zjawisko maskowania objawów autyzmu, czyli świadomego lub automatycznego dostosowywania swojego zachowania do oczekiwań otoczenia. Może ono obejmować m.in. obserwowanie i naśladowanie zachowań innych osób, przygotowywanie wcześniej możliwych scenariuszy rozmów, kontrolowanie kontaktu wzrokowego, gestów czy mimiki oraz ukrywanie zachowań pomagających regulować napięcie.

Długotrwałe maskowanie może być obciążające i prowadzić do przewlekłego zmęczenia, przeciążenia czy poczucia, że w kontaktach z innymi trudno jest być sobą.

Jak wygląda diagnoza spektrum autyzmu u dorosłych?

Diagnoza spektrum autyzmu u osoby dorosłej jest procesem, którego celem jest poznanie zarówno jej aktualnego sposobu funkcjonowania, jak i historii rozwojowej.

W Centrum Diagnozy i Terapii ZINTEGROWANI w Warszawie proces diagnostyczny obejmuje:

Wywiad diagnostyczny

Pierwszym etapem jest szczegółowa rozmowa dotycząca m.in. dzieciństwa, edukacji, relacji z rówieśnikami i rodziną, funkcjonowania społecznego, zainteresowań, sposobu reagowania na zmiany, wrażliwości sensorycznej oraz obecnych trudności.

Jeżeli jest to możliwe i osoba badana wyrazi na to zgodę, cennym źródłem informacji może być również rozmowa z rodzicem lub inną osobą, która dobrze znała ją w dzieciństwie.

ADOS-2 dla dorosłych

W procesie diagnostycznym wykorzystujemy ADOS-2 – wystandaryzowane narzędzie służące do obserwacji zachowań istotnych z punktu widzenia diagnozy spektrum autyzmu.

Badanie ma formę rozmowy oraz wykonywania określonych zadań. Diagnosta obserwuje m.in. sposób komunikowania się, prowadzenia rozmowy, budowania wzajemności w kontakcie, wykorzystywania komunikacji niewerbalnej oraz występowanie zachowań charakterystycznych dla spektrum autyzmu.

Badanie ADOS-2 u osoby dorosłej nie jest testem, który można „zdać” lub „oblać”. Jego wynik stanowi jeden z elementów całego procesu diagnostycznego i zawsze jest interpretowany łącznie z wywiadem oraz pozostałymi informacjami dotyczącymi funkcjonowania osoby badanej.

Diagnoza różnicowa

Niektóre cechy charakterystyczne dla spektrum autyzmu mogą występować również w przypadku innych trudności. Dlatego ważnym elementem procesu jest diagnoza różnicowa autyzmu u dorosłych.

W zależności od obrazu funkcjonowania uwzględniamy m.in. ADHD, zaburzenia lękowe, zaburzenia nastroju oraz inne trudności mogące wpływać na funkcjonowanie społeczne i emocjonalne.

U części osób spektrum autyzmu współwystępuje również z ADHD. W takich sytuacjach istotne jest określenie, które objawy mogą być związane z poszczególnymi obszarami funkcjonowania.

Co daje diagnoza autyzmu w dorosłości?

Dla wielu osób diagnoza spektrum autyzmu w dorosłości jest przede wszystkim sposobem na lepsze zrozumienie siebie.

Pozwala spojrzeć z innej perspektywy na doświadczenia z dzieciństwa, trudności w relacjach, przeciążenie sytuacjami społecznymi, potrzebę rutyny czy intensywność własnych zainteresowań.

Diagnoza może również pomóc w:

lepszym rozpoznawaniu własnych potrzeb i ograniczeń,
zrozumieniu źródeł niektórych trudności w relacjach,
ograniczeniu nadmiernego maskowania,
dostosowaniu środowiska pracy i codziennego funkcjonowania do własnych potrzeb,
wyborze odpowiedniej formy psychoterapii lub wsparcia,
lepszym komunikowaniu swoich potrzeb bliskim.

Dla części osób szczególnie ważne jest uporządkowanie własnej historii. Zachowania, które wcześniej były interpretowane jako „dziwne”, „zbyt sztywne”, „nadmiernie wrażliwe” czy „niepasujące do sytuacji”, mogą stać się bardziej zrozumiałe, gdy spojrzy się na nie w kontekście indywidualnego profilu neurorozwojowego.

Czy można zdiagnozować autyzm dopiero w dorosłości?

Tak. Spektrum autyzmu jest zaburzeniem neurorozwojowym, dlatego jego cechy mają swoje źródło we wcześniejszych etapach rozwoju. Nie oznacza to jednak, że musiały zostać rozpoznane w dzieciństwie.

Wiele osób otrzymujących diagnozę autyzmu jako osoby dorosłe przez lata funkcjonowało bez rozpoznania. Dotyczy to szczególnie osób dobrze radzących sobie intelektualnie, posiadających skuteczne strategie kompensacyjne oraz osób, których trudności były wcześniej interpretowane jako nieśmiałość, introwersja, nadwrażliwość, lęk czy „specyficzny charakter”.

Dlatego podczas diagnozy osoby dorosłej analizujemy nie tylko jej aktualne funkcjonowanie, ale również historię rozwoju.

Diagnoza autyzmu u dorosłych kobiet

Spektrum autyzmu u kobiet przez wiele lat było rozpoznawane rzadziej niż u mężczyzn. Jedną z przyczyn może być częstsze stosowanie strategii maskowania oraz mniej stereotypowy obraz objawów.

Kobiety w spektrum mogą posiadać dobre kompetencje językowe, utrzymywać relacje społeczne, a ich zainteresowania nie zawsze zwracają uwagę otoczenia. Jednocześnie kontakty społeczne mogą wymagać od nich dużego wysiłku, a konieczność ciągłego dostosowywania się do innych prowadzić do znacznego przeciążenia.

Z tego względu diagnoza autyzmu u dorosłych kobiet powinna uwzględniać nie tylko obserwację zachowania podczas spotkania, ale również dokładną analizę sposobu funkcjonowania w różnych okresach życia.

Diagnoza autyzmu u dorosłych – Warszawa

W Centrum Diagnozy i Terapii ZINTEGROWANI w Warszawie prowadzimy diagnozę autyzmu i spektrum autyzmu u osób dorosłych. Zgłaszają się do nas osoby, które podejrzewają u siebie spektrum autyzmu, zostały skierowane na diagnozę przez psychiatrę, psychologa lub psychoterapeutę albo chcą lepiej zrozumieć przyczyny swoich trudności w funkcjonowaniu społecznym, emocjonalnym i zawodowym.

Proces diagnostyczny prowadzimy indywidualnie, z uwzględnieniem historii rozwoju, aktualnego funkcjonowania oraz możliwości współwystępowania innych trudności.

Jeżeli zastanawiasz się, czy Twoje doświadczenia mogą mieć związek ze spektrum autyzmu, możesz umówić się na konsultację diagnostyczną w naszym Centrum w Warszawie.

Umów konsultację w Centrum Diagnozy i Terapii ZINTEGROWANI.

FAQ - Najczęściej zadawane pytania

Czy ADOS-2 wystarczy do rozpoznania autyzmu u osoby dorosłej?

Nie. ADOS-2 jest ważnym narzędziem wykorzystywanym w procesie diagnostycznym, ale jego wynik nie powinien być interpretowany w oderwaniu od pozostałych informacji. Diagnoza obejmuje również szczegółowy wywiad oraz analizę historii rozwoju i aktualnego funkcjonowania osoby badanej.

Czy do diagnozy potrzebna jest rozmowa z rodzicem?

Informacje od rodzica lub innej osoby pamiętającej okres dzieciństwa mogą być bardzo pomocne, ponieważ spektrum autyzmu ma charakter neurorozwojowy. Nie zawsze jednak uzyskanie takich informacji jest możliwe. Każdą sytuację rozpatrujemy indywidualnie.

Czy można mieć jednocześnie autyzm i ADHD?

Tak. Spektrum autyzmu i ADHD mogą współwystępować. Dlatego w procesie diagnostycznym istotna jest analiza całego obrazu funkcjonowania osoby badanej i przeprowadzenie odpowiedniej diagnozy różnicowej.

Ile trwa diagnoza spektrum autyzmu u osoby dorosłej?

Proces diagnostyczny obejmuje kilka elementów, w tym wywiad, badanie ADOS-2 oraz analizę zebranych informacji. Dokładny przebieg diagnozy może zależeć od indywidualnej sytuacji osoby zgłaszającej się do Centrum.

Czy warto diagnozować spektrum autyzmu w dorosłości?

Dla wielu osób diagnoza pozwala lepiej zrozumieć własny sposób funkcjonowania, doświadczenia z wcześniejszych etapów życia oraz przyczyny niektórych trudności w relacjach, pracy czy codziennym funkcjonowaniu. Może również pomóc w dobraniu odpowiedniego wsparcia.